Start-Stop Nedir? Motora ve Aküye Zararı Var mı?

Kırmızı ışıkta durduğunuzda motorun kendiliğinden kapanması ve frenden ayağınızı çektiğinizde yeniden çalışması, artık birçok otomobilde standart. Bu sistemin adı start-stop. Bu yazıda start-stop sisteminin nasıl çalıştığını, ne kadar tasarruf sağladığını ve motora zarar verip vermediğini anlatıyoruz.

Start-Stop Nedir?

Start-stop, araç durduğunda motoru otomatik olarak kapatan ve hareket edilmek istendiğinde saniyeden kısa sürede yeniden çalıştıran yakıt tasarruf sistemidir. Amaç, trafik ışığı ve sıkışık trafikte rölantide boşa yakılan yakıtı ve egzoz emisyonunu azaltmaktır.

Start-Stop Nasıl Çalışır?

1. Manuel vitesli araçlarda: Araç durur, vites boşa alınır ve debriyaj bırakılınca motor kapanır. Debriyaja basıldığında motor yeniden çalışır.
2. Otomatik vitesli araçlarda: Araç frenle tamamen durduğunda motor kapanır; fren pedalı bırakıldığında motor yeniden çalışır.
3. Sistem; akü şarj seviyesi, motor sıcaklığı, klima ihtiyacı, emniyet kemeri ve kapı durumu gibi koşulları kontrol eder. Koşullar uygun değilse motoru kapatmaz.

Start-Stop’lu Araçlarda Farklı Olan Parçalar

• Güçlendirilmiş marş motoru: Çok daha fazla çalıştırma döngüsüne dayanacak şekilde tasarlanmıştır.
• EFB veya AGM akü: Sık deşarj ve şarja dayanıklı özel akülerdir. Normal akü takılması sistemin çalışmamasına ve akünün erken bozulmasına yol açar.
• Akü sensörü (IBS): Akünün şarj durumunu sürekli izler.
• Güçlendirilmiş krank yatakları: Motorun sık çalışıp durmasına uygun malzemeden üretilir.

Start-Stop Ne Kadar Yakıt Tasarrufu Sağlar?

Tasarruf kullanım koşullarına bağlıdır. Yoğun şehir içi trafikte yakıt tüketiminde yaklaşık %5–10 düşüş sağlanabilir. Otoyolda veya akıcı trafikte ise etkisi çok sınırlıdır. Diğer tasarruf yöntemleri için Yakıt Tasarrufu Sağlayan Bakım İpuçları yazımıza bakabilirsiniz.

Start-Stop Motora Zarar Verir mi?

Fabrikadan start-stop ile gelen araçlarda motor, marş motoru, akü ve yataklar bu kullanıma göre tasarlandığı için sistem normal kullanımda motora zarar vermez. Motor kapandığında yağ basıncı kısa süreliğine düşse de yağ filmi yataklarda kalmaya devam eder ve yeniden çalıştırma çok kısa sürer.

Ancak şu durumlara dikkat edilmelidir:

• Akü değişiminde mutlaka aynı tipte (EFB/AGM) akü takılmalı ve gerekiyorsa akü araç beynine tanıtılmalıdır.
• Turbolu araçlarda, yüksek tempolu sürüşten hemen sonra start-stop devreye girmesin diye sistem genellikle turboyu soğutmak için motoru çalışır halde tutar.
• Start-stop’u olmayan bir araca sonradan sistem eklemek risklidir. Ayrıntılar için Arabaya Sonradan Start-Stop Takılır mı? yazımıza göz atın.

Start-Stop Neden Çalışmaz?

• Akü şarjı düşüktür veya akü yaşlanmıştır.
• Motor henüz çalışma sıcaklığına ulaşmamıştır.
• Klima veya ısıtma yüksek güç talep etmektedir.
• Emniyet kemeri takılı değildir veya kapı açıktır.
• Direksiyon fazla çevrilidir ya da araç eğimli bir yoldadır.

Gösterge panelindeki start-stop simgesinin sarı yanması sistemde bir arıza olduğunu gösterebilir.

Start-Stop Nasıl Kapatılır?

Orta konsoldaki “A” harfli veya “Start-Stop” yazılı tuşa basarak sistemi geçici olarak kapatabilirsiniz. Çoğu araçta kontak kapatılıp açıldığında sistem yeniden aktif hale gelir. Kalıcı olarak kapatmak için yazılım müdahalesi gerekir; bu da bazı araçlarda garanti sorunlarına yol açabilir.

Start-stop ile birlikte çalışan bir başka konfor sistemi için Auto Hold Nedir? yazımızı, rölantinin motor üzerindeki etkisi için Rölanti Nedir? yazımızı okuyabilirsiniz.

Marş sisteminin bakımı ve arıza belirtileri için Marş Motoru Kömür Değişimi Fiyatı yazımızı okuyabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular